Financiële modellen en zombillion scenarios voor beleggers vandaag

De term ‘zombillion’ is de laatste tijd steeds vaker te horen in financiële kringen. Het verwijst naar een potentieel scenario waarbij een aanzienlijk aantal bedrijven, ondanks slechte economische vooruitzichten, door overmatige liquiditeitsinjectie en lage rentevoeten kunstmatig in leven worden gehouden. Deze bedrijven, vaak aangeduid als ‘zombiebedrijven’, zijn niet in staat om op eigen kracht te groeien of te innoveren, maar worden wel verhinderd om failliet te gaan door de huidige marktcondities. Dit fenomeen heeft potentiële gevolgen voor beleggers, markten en de economie als geheel.

De huidige periode van lage rentevoeten en kwantitatieve versoepeling, ingezet na de financiële crisis van 2008 en nog verder versterkt door de COVID-19 pandemie, heeft een omgeving gecreëerd waarin bedrijven met een hoge schuldenlast en lage winstmarges toch kunnen overleven. Dit is een afwijking van de traditionele marktwerking, waarbij onproductieve bedrijven zouden verdwijnen om ruimte te maken voor efficiëntere en innovatievere ondernemingen. De vraag is of dit een tijdelijke situatie is, of dat we op weg zijn naar een langdurige periode van economische stagnatie als gevolg van een groeiend aantal ‘zombiebedrijven’.

De Oorsprong en Kenmerken van Zombiebedrijven

Het concept van ‘zombiebedrijven’ is niet nieuw. Het werd al in de jaren 80 door economen geïdentificeerd in Japan, waar een langdurige periode van lage rentevoeten leidde tot een situatie waarin bedrijven met een zwakke financiële positie toch konden blijven opereren. De huidige situatie verschilt echter van de Japanse ervaring, omdat de lage rentevoeten en liquiditeitsinjectie een wereldwijd fenomeen zijn, en de omvang van de schuldenlast van bedrijven in veel landen aanzienlijk is toegenomen. Zombiebedrijven kenmerken zich door een aantal specifieke eigenschappen. Ze hebben vaak een hoge schuldenlast, lage winstmarges en zijn afhankelijk van continue herfinanciering om te overleven. Ze investeren weinig in onderzoek en ontwikkeling en zijn niet in staat om te concurreren met gezondere bedrijven.

De Rol van Overheidssubsidies en Steunmaatregelen

Tijdens de COVID-19 pandemie hebben overheden over de hele wereld grootschalige steunmaatregelen ingezet om bedrijven te redden van faillissement. Hoewel deze maatregelen noodzakelijk waren om de economie te stabiliseren, hebben ze ook geleid tot een toename van het aantal ‘zombiebedrijven’. Bedrijven die zonder deze steun failliet zouden zijn gegaan, kunnen nu blijven opereren, waardoor de markt wordt vervormd en de concurrentie wordt belemmerd. Het is belangrijk dat overheden in de toekomst zorgvuldiger omgaan met dergelijke steunmaatregelen en zich richten op het stimuleren van structurele hervormingen in plaats van het kunstmatig in leven houden van onproductieve bedrijven.

Indicator	Zombiebedrijf	Gezond Bedrijf
Schulden/EBITDA	Hoog (boven 3x)	Laag (onder 2x)
Winstmarge	Laag (onder 5%)	Hoog (boven 10%)
Investeringsratio	Laag	Hoog
Leeftijd	Vaak ouder dan 10 jaar	Variabel

Het identificeren van ‘zombiebedrijven’ is een uitdaging. Er is geen eenduidige definitie, en de criteria kunnen variëren afhankelijk van de sector en de economische context. De tabel hierboven geeft een indicatie van de kenmerken die vaak voorkomen bij ‘zombiebedrijven’, maar het is belangrijk om te benadrukken dat deze criteria niet altijd doorslaggevend zijn.

De Impact op de Markt en Beleggingen

De aanwezigheid van ‘zombiebedrijven’ heeft een aantal negatieve gevolgen voor de markt. Ten eerste belemmeren ze de allocatie van kapitaal. Kapitaal dat op een efficiëntere manier zou kunnen worden ingezet in gezondere bedrijven, wordt vastgehouden in onproductieve ondernemingen. Ten tweede drukken ze de winstmarges van gezonde bedrijven. Zombiebedrijven concurreren met gezondere bedrijven, maar zijn in staat om te opereren met lagere prijzen, waardoor de winstmarges van hun concurrenten worden aangetast. Ten derde creëren ze een risico op een plotselinge correctie op de markt. Wanneer de rentevoeten stijgen of de liquiditeitsinjectie wordt afgebouwd, kunnen ‘zombiebedrijven’ snel in financiële problemen komen, wat kan leiden tot een domino-effect.

Strategieën voor Beleggers in een Zombillion Scenario

Beleggers moeten zich bewust zijn van de risico's die verbonden zijn aan ‘zombiebedrijven’ en hun beleggingsstrategie hierop aanpassen. Het is belangrijk om te investeren in bedrijven met een gezonde financiële positie, een solide kasstroom en een sterke concurrentiepositie. Vermijd bedrijven met een hoge schuldenlast, lage winstmarges en een gebrek aan innovatie. Analyseer de sector waarin het bedrijf actief is en identificeer potentiële risico's en kansen. Diversificatie is ook belangrijk om het risico te spreiden en je te beschermen tegen een plotselinge correctie op de markt. Overweeg om te investeren in waarde-aandelen, die vaak ondergewaardeerd zijn door de markt, en in groeiaandelen, die een hoger potentieel hebben om te groeien.

• Focus op bedrijven met een sterke balans en gezonde cashflow.
• Vermijd sectoren die sterk afhankelijk zijn van lage rentevoeten en overheidssubsidies.
• Overweeg om te investeren in bedrijven die profiteren van technologische innovatie.
• Diversifieer je portefeuille om het risico te spreiden.
• Wees voorzichtig met obligaties van bedrijven met een hoge schuldenlast.

Het is essentieel om een actieve beleggingsstrategie te hanteren en je portefeuille regelmatig te herzien en aan te passen aan de veranderende marktomstandigheden. Een gedegen due diligence is cruciaal voordat je investeert in een bedrijf, en het is belangrijk om de financiële gezondheid en de concurrentiepositie van het bedrijf grondig te analyseren.

De Rol van Centrale Banken en Overheden

Centrale banken en overheden spelen een cruciale rol in het beheer van het ‘zombillion’ risico. Het is belangrijk dat centrale banken een evenwichtig monetair beleid voeren, waarbij ze enerzijds de economie ondersteunen, maar anderzijds ook de risico's van een te lage rentevoeten en overmatige liquiditeitsinjectie incalculeren. Overheden moeten zich richten op het stimuleren van structurele hervormingen, zoals het bevorderen van innovatie, het verlagen van de regelgeving en het verbeteren van de arbeidsmarkt. Het is belangrijk om een stimulerend klimaat te creëren voor ondernemerschap en investeringen, zodat gezonde bedrijven kunnen groeien en concurreren.

De Noodzaak van Structurele Hervormingen

Structurele hervormingen zijn essentieel om de productiviteit te verhogen en de economische groei te stimuleren. Dit omvat onder meer investeringen in onderwijs en onderzoek, het verbeteren van de infrastructuur en het vereenvoudigen van de belastingstelsels. Het is belangrijk om de concurrentie te bevorderen en de toegang tot kapitaal te verbeteren, zodat bedrijven kunnen innoveren en groeien. Overheden moeten ook een stimulerend klimaat creëren voor investeringen in duurzame energie en groene technologieën, om de transitie naar een duurzame economie te versnellen.

1. Verhoog de investeringen in onderwijs en onderzoek.
2. Verbeter de infrastructuur.
3. Vereenvoudig de belastingstelsels.
4. Bevorder de concurrentie.
5. Stimuleer investeringen in duurzame energie.

Het aanpakken van het ‘zombillion’ probleem vereist een gecoördineerde aanpak van centrale banken, overheden en beleggers. Alleen door samen te werken kunnen we de risico's beperken en de economie veerkrachtiger maken.

De Toekomstperspectieven en Potentiële Scenario’s

De toekomst van de economie in een ‘zombillion’ scenario is onzeker. Er zijn verschillende mogelijke scenario's. In het meest optimistische scenario kunnen centrale banken en overheden de rentevoeten geleidelijk verhogen en de liquiditeitsinjectie afbouwen zonder dat dit leidt tot een grote economische recessie. In dit scenario kunnen ‘zombiebedrijven’ op natuurlijke wijze verdwijnen en maken gezondere bedrijven ruimte voor groei en innovatie. In een pessimistischer scenario kan de rentevoetenverhoging leiden tot een plotselinge correctie op de markt, waarbij veel ‘zombiebedrijven’ failliet gaan en de economie in een recessie belandt. Een derde mogelijk scenario is een langdurige periode van economische stagnatie, waarin ‘zombiebedrijven’ blijven opereren en de economische groei wordt belemmerd.

Het Vormgeven van een Resiliente Economie: Naar een Duurzame Groei

De uitdaging voor beleggers en beleidsmakers ligt in het bevorderen van een economie die niet alleen groeit, maar ook veerkrachtig is en bestand tegen toekomstige schokken. Dit vereist een verschuiving van een focus op kortetermijnwinst naar een focus op duurzame waardecreatie. Investeringen in innovatie, onderzoek en ontwikkeling, en menselijk kapitaal zijn essentieel om de productiviteit te verhogen en de concurrentiepositie te versterken. Het stimuleren van ondernemerschap en het creëren van een gunstig vestigingsklimaat voor bedrijven zijn eveneens van groot belang. En ten slotte is het nodig om regelgeving te herzien en te vereenvoudigen, om de economie efficiënter te maken en de groei te stimuleren.

De toekomst vraagt om een proactieve en doordachte aanpak. Het identificeren en aanpakken van de risico’s verbonden aan ‘zombiebedrijven’ is cruciaal om een stabiele en duurzame economische groei te waarborgen voor de komende generaties. Het is een collectieve verantwoordelijkheid van overheden, centrale banken en beleggers om de juiste beslissingen te nemen en de weg te effenen voor een veerkrachtigere en welvarende toekomst.